Rodzaje i zastosowanie centralnych układów smarowania

---

Centralne układy smarowania znajdują zastosowanie w wielu gałęziach przemysłu; występują w następujących konfiguracjach:

• układ obiegowy olejowy - agregat olejowy wyposażony m.in. w pompy zębate, regulatory przepływu, zestaw filtrów, grzałki, chłodnice oraz czujniki poziomu i temperatury, pompuje olej do przekładni, łożyska, zespołu łożysk bezpośrednio bądź przez rozdzielacze, po czym olej wraca do zbiornika agregatu; układy olejowe obiegowe stosuje się przy smarowaniu m.in łożysk, przekładni zębatych, wymagających dużego przepływu oleju, także dla potrzeb chłodzenia. 
• układ jednoliniowy - dwa główne przewody zasilające, przechodzi przez kolejne rozdzielacze, zasilające poszczególne punkty  smarne; gdy środek smarny  dotrze do ostatniego rozdzielacza i następnie punktów smarnych, następuje wzrost ciśnienia i cykl smarowania rozpoczyna sie od początku, układy jednoliniowe mogą dystrybuować olej lub smar półpłynny, znajduja zastosowanie w smarowaniu łożysk, ślizgów, panewek m.in w przemyśle spożywczym i maszynowym (centra obróbcze, niewielkie prasy) 
• układ dwuliniowy - środek smarny jest doprowadzany do rozdzielaczy przez dwa główne przewody zasilające; po zasileniu połowy punktów smarnych i wzroście ciśnienia na pierwszej linii tzw. przełącznik ciśnieniowy syganalizuje konieczność przełączenia na drugą linię, zasilającą drugą połowę rozdzielaczy, gdzie po doprowadzeniu środka do wszystkich rozdzielaczy następuje wzrost ciśnienia i przełącznik ciśnieniowy na końcu linii ponownie sygnalizuje konieczność przełączenia zasilania, z powrotem na pierwsza linię; układ dwuliniowy może dystrybuować olej lub smar i znajduje zastosowanie w smarowaniu urządzeń rozmieszczonych liniowo, gdzie punkty smarne sa rozciągniete na dużej odległości (ciągi technologiczne w hutnictwie, maszyny papiernicze)
• układ progresywny - pompa zasilająca (najczęściej wielotłokowa) doprowadza środek smarny do rozdzielacza progresywnego, bądź do zespołu rozdzielaczy, które doprowadzają środek smarny bezpośrednio do punktów smarnych lub do następnych rozdzielaczy progresywnych; układ progresywny może dystrybuować olej lub smar, może być rozbudowany do znacznych rozmiarów, znajduje zastosowanie w smarowaniu urzadzeń, gdzie wystepuje stosunkowo duża liczna punktów smarnych wystepujacych w niewielkiej odlegości (prasy, młoty, kruszarki, maszyny do przeróbki mechanicznej kruszyw)
• układ wielotłokowy - przewody są doprowadzone z pompy wielotłokowej bezpośrednio do punktów smarnych, wydajnośc reguluje się w drodze doboru odpwiedniego przełożenia przekładni bądź bezposrednio na elementach pompujących; układ wielotłokowy znajduje zastosowanie w smarowaniu urządzeń o niewielkiej liczbie punktów smarnych rozmieszczonych w stisunkowo niewielkiej odległości.
• układ kroplowo-natryskowy - środek smarny jest dozowany ze zbiornika pompy bezpośrednio lub przez rozdzielacze do dysz natryskowych; układ może dozować olej lub smar i znajduje zastosowanie w smarowaniu np. wieńców zębatych młyna kulowego bądź pieca obrotowego bądź w smarowaniu łańcuchów (instalacja niewielkich rozmiarów) 
• układ olejowo-powietrzny - agregat olejow - powietrzny podaje do punktów smarnych równolegle olej i powietrze, które służy jako medium transportowe oleju

Centralne układy smarowania mogą występować również w konfiguracji mieszanej, np. układ dwuliniowy może wystepować z elementami układu progresywnego. 

---